project electrical

सन : २०१७-१८ 

विभागाचे नाव: उर्जा आणि पर्यावरण 

प्रकल्पाचे नाव - मोटार रिवडिंग 

प्रकल्पकर्ता - सुरत्या वळवी 

मार्गदर्शक -सुयोग सर

 अनुक्रमणिका

अ.क्र

मुद्द्यांची नावे

१)

प्रस्तावना

२)

उद्देश

३)

 साहित्य

४)

काही महत्त्वाच्या गोष्टी

५)

पूर्वतयारी

६)

कृती

७)

अनुभव

८)

निरीक्षण

९)

प्रत्येक्षखर्च

१०)

नोंदी

११)

आकृती / फोटो

                                                         

                                                                   

    प्रस्तावना  

भारत हा कृषीप्रधान देश आहे शेती ,कारखाने यांसाठी मोटार चा वापर केला जातो .शोर्ट सर्किट ,ओवर लोड ,व्होल्टेज कमी जास्त होणे या कारणांमुळे मोटारी जळतात .अशा वेळी या मोटारी रिवायडिंग करण्यासाठी कारागिराची गरज असते ,तर आपण मोटार कशी रिवायडिंग करायची हे शिकणार आहोत.

मोटार मध्ये दोन प्रकारची कनेक्शन असतात -१) स्टार २)डेल्टा .

उद्देश

१)मोटारच्या वेगवेगळ्या पार्टची नावे जाणून घेणे.

२) मोटार खोलने आणि जोडणे.

३) कोणकोणते पार्ट फिरतात ते पाहणे.

४)कोणकोणत्या पार्ट मध्ये बिघाड होऊ शकतो हे जाणून घेणे.

 साहित्य

१)स्पॅनर सेट

२)स्क्रु ड्रायव्हर

३)मॅलेट

४)ईन्सुलेशन पेपर

५)कॉपर कॉईल

६)कटर

७) पटाशी

८)स्लीव्ह

९)सिरीज लॅम्प

१०) मल्टीमिटर

११)ईन्सुलेशन पेपर

१२)वॉटर टेप

काही महत्वाच्या गोष्टी

Hp-hors power

Rpm - revolution /minute

Volt-विद्युत दाब

Amp-विद्युत प्रवाह

Slot-गाळे

Pitch-कॉईलचे गाळे

Coli gadge-तारेची जाडी

Steator-कॉईल भरण्याची जागा

Rotar-फिरनारा भाग                           

  

 पुर्वतयारी

१)आधी गावात सर्व्हेकेला गावात किती मोटारी आहेत हे पाहीले

२)मोटार रिवायडिंग चे दुकान आणि ऊर्जा आणि पर्यावरन विभागाच्या मदतिने मोटार कशी रिवाईंड करतात हे जानून घेतले

३)नंतर हा बिझनेस आपल्या गावात चालवु शकतो का? हे पाहीले.

४)एकंदरीत सर्व आनुभव घेता हा बिजनेस करता येऊ शकतो.

कृती

१)बंद पडलेली मोटर आणली .तक्रारी नुसार खोलली

२)सिरीज लॉम्प वर कॉइल चेक केल्या .

३) सिंगल फेज मोटरला स्टार्टींग व रनिंग कॉइल आसतात

४)मोटार खोलली तेव्हा काॅइल काळ्या झाल्या होत्या

त्यावरून मोटर जळाली हे समजले

५) मग मोटारचा डाटा लिहीला.खालील प्रमाणे डाटा मिळाला 

Dryer mortar data-

Name- Bharat vidute

Hp-1/12

Rpm-1400

Slot-24

 Pitch

    Starting- 1/4.         1/6.          Guage-31

                              Turns-     310         .         Weight-50=  50×2=100 gm

                                             

  Pitch

  Running - 1/4.        1/6.         Guage-30

                              Turns-       320      Weight- 50=    50×2=100gm

६) कॉइल कशा पद्धतीने मोचार मध्ये भरल्या हे पाहीले

७)पिच समजुन घेतले .

८)नंतर कॉइल तोडल्या व व्यवस्थित काढून घेतल्या

९)त्यांचे टर्न मोजले व कॉइलचे वजन करून घेतले व गेज मोजला .

१०) वजनानुसार तार आणली .स्लॉट मद्धे P.V.C पेपर भरला

११) तारेच्या कॉइल बनवल्या व परत वजन केले. कॉइल व्यवस्थीत बनल्या होत्या .

१२)कोनतीही कॉइल ऊलटी बसनार नाही याची काळजी घेतली

१३) पहीली रनींग व नंतर स्टार्टींग कॉइल भरली

१४)प्रत्येक कॉइल सिरीज लॉम्प वर चेक केली.

१५)पहील्या सारखे कॉइल चे कनेक्शन केले .

१६)सर्व कॉइल टॅपिंग केल्या व वॉर्नीश टाकले.व ते सुकवुन मोटार होती तशी जोडली.

अनुभव

१)मोटर कशी खोलावी हे समजले

२)पेपर कसा भरावा हे समजले

३)कॉइल कशा भराव्या हे समजले

४)वायरचा गेज चुकल्यावर मोटर जळते

 निरिक्षण

सिंगल फेज मोटार मध्ये दोन प्रकारच्या कॉइल असतात.

थ्री फेज मोटार ला दोन प्रकारचे कनेक्शन असतात star and Delta ,रनिंग कॉइलचा गेज स्टाटींग पेक्षा जाड असतो.

 प्रत्यक्ष खर्च

Dryer Motor-

     वस्तु                                 किंमत

Copper coil           -                 200

P.V.C paper.          -                    50

Varnish.                 -                   70

Slew.                       -                    30

Insulation tape      -                    10

Labour charge.      -                 200